Η εορτή των Εισοδίων της Θεοτόκου, που τιμάται κάθε χρόνο στις 21 Νοεμβρίου, αποτελεί μία από τις σημαντικότερες θεομητορικές εορτές της Εκκλησίας, ημέρα χαράς και πνευματικής ανάτασης για τους πιστούς. Η Παναγία, το σεπτό πρόσωπο στο οποίο στρέφονται οι εορτές αυτές, είναι εκείνη που με τη συγκατάθεσή της να σαρκωθεί ο Θεός δόξασε το ανθρώπινο γένος και άνοιξε τον δρόμο της σωτηρίας.
Σύμφωνα με την αρχαία παράδοση, που διασώζεται και στο Πρωτοευαγγέλιο του Ιακώβου, η εορτή των Εισοδίων συνδέεται με την αφιέρωση της τριετούς Μαρίας από τους γονείς της, Ιωακείμ και Άννα, στον Ναό του Σολομώντα. Το γεγονός αυτό, που καθιερώθηκε ως εορτή τον 6ο αιώνα στα Ιεροσόλυμα, καταγράφεται και στα κείμενα του αγίου Σωφρονίου Ιεροσολύμων. Οι δίκαιοι Ιωακείμ και Άννα, ύστερα από πολλά χρόνια προσευχής για να αποκτήσουν παιδί, τήρησαν την υπόσχεσή τους προς τον Θεό και παρέδωσαν την μικρή Μαρία στον ιερέα Ζαχαρία, ο οποίος την υποδέχθηκε στα Άγια των Αγίων.
Η εικονογράφηση της εορτής αποτυπώνει το ιερό αυτό γεγονός: την Παναγία ως μικρό κοράσιο, με όλη την ιερότητα της μέλλουσας Μητέρας του Θεού, τον Ζαχαρία να την ευλογεί και να την οδηγεί στο εσωτερικό του Ναού, και τους γονείς της να την προσφέρουν με ευλάβεια και συγκίνηση, εκπληρώνοντας την υπόσχεσή τους.
Η εορτή των Εισοδίων αναδεικνύει τον τρόπο ζωής της προσευχής. Ο Ιωακείμ και η Άννα, με την επίμονη προσευχή τους, γίνονται παράδειγμα πίστης. Η Παναγία, εισοδεύοντας στα Άγια των Αγίων, αφιερώνει ολόκληρη την ύπαρξή της στον Θεό, ζώντας σε αδιάλειπτη προσευχή, ελεύθερη από κάθε υλική δέσμευση. Αυτή η βαθιά σχέση Θεού και ανθρώπου γίνεται το θεμέλιο της θείας Οικονομίας.
Σε μια εποχή που οι διαπροσωπικές σχέσεις συχνά δοκιμάζονται, η Εκκλησία προβάλλει την εορτή αυτή ως κάλεσμα επιστροφής στην εσωτερική ησυχία και στην καρδιακή προσευχή. Στα «Άγια των Αγίων» της καρδιάς ο άνθρωπος μπορεί να ακούσει τη φωνή του Θεού και να ανακαλύψει εκ νέου το νόημα της αληθινής ζωής.
Η Παναγία Μεσοσπορίτισσα και το έθιμο των πολυσπορίων
Η ημέρα των Εισοδίων συνδέεται στενά και με τον παραδοσιακό αγροτικό κύκλο. Ο Νοέμβριος, ο κατεξοχήν μήνας της σποράς, έδωσε στην Παναγία της ημέρας τα προσωνύμια Μεσοσπορίτισσα, Αρχισπορίτισσα και Πολυσπορίτισσα. Από την αρχαιότητα έως σήμερα, σε πολλές περιοχές της Ελλάδας παρασκευάζονται τα γνωστά πολυσπόρια – ένα μείγμα βρασμένων δημητριακών και οσπρίων (σιτάρι, κριθάρι, καλαμπόκι, κουκιά, φασόλια, ρεβίθια, φακές).
Το έθιμο αυτό συνεχίζει την πανάρχαιη «πανσπερμία», μια προσφορά στη γη για ευφορία και καλή σοδειά. Τα πολυσπόρια πηγαίνονται στην εκκλησία την παραμονή για ευλογία, ενώ μέρος τους καταναλώνεται στο οικογενειακό τραπέζι και το υπόλοιπο σπέρνεται στα χωράφια.
Επειδή η εορτή βρίσκεται μέσα στη νηστεία των Χριστουγέννων, η Εκκλησία επιτρέπει την ημέρα αυτή ψάρι, λάδι και κρασί – μια μικρή «παραλλαγή» της νηστείας, ως ένδειξη τιμής στη Θεοτόκο.
